AudiodescriptieVan beeld naar tekst

Wat is Audiodescriptie?

Audiodescriptie is een een ander woord voor beeldbeschrijving. Het is een wetenschappelijk onderbouwde manier om beeldende informatie toegankelijk te maken voor blinden en slechtzienden. Wat er in beelden te zien is wordt op een heldere, beknopte manier beschreven. Audiodescriptie wordt alleen in de natuurlijke pauzes toegevoegd zodat niet doorgesproken tekst heen wordt gesproken. De stem beschrijft acties, plaats, tijd, kleding en kapsels, lichaamstaal, gezichtsuitdrukkingen. Alle visuele elementen welke samen met het geluid het verhaal vertellen en noodzakelijk zijn om het goed te kunnen volgen.

Er zijn twee vormen van audiobeschrijving: vooraf opgenomen beschrijvingen en live beschrijvingen.

  • Bij een vooraf opgenomen beschrijving maakt de audiobeschrijver een script dat later wordt ingesproken of door een synthetische stem wordt voorgelezen. Dit kan dan tegelijk met een video of film worden afgespeeld.
  • Bij live beschrijvingen is de audiobeschrijver aanwezig tijdens een evenement en geeft hij of zij rechtstreeks commentaar. Mensen kunnen dan mbv koptelefoons meeluisteren terwijl ze de voorstelling bijwonen

Wil je meer weten over de verschillende vormen van Audiodescriptie?

Hoe maak je goede audiodescriptie?

Om een goede audiodescriptie te maken volg je een aantal regels.

  1. Zorg dat duidelijk is wie er in beeld is, wat hij doet, wanneer hij dat doet en waar.
  2. Beschrijf nooit door dialogen of belangrijke (omgevings)geluiden. 
  3. Zorg dat je beschrijving aansluit bij het beeld zodat je bijvoorbeeld een clou op hetzelfde moment hoort als dat je hem ziet.. 
  4. Beschrijf dat wat relevant is om het verhaal te kunnen volgen.
  5. Zorg voor variatie in je taalgebruik.
  6. Gebruik begrijpelijk en visueel taalgebruik.
  7. Beschrijf ook zoveel mogelijk tekst die in beeld is.
  8. Blijf altijd objectief.

Werkwijze scribit.pro

Audiodescriptie start met een video waarvan je moet bepalen of audiodescriptie nodig is en ten tweede of de video geschikt is voor audiodescriptie (past de audiodescriptie in de video en kun je voldoende toelichten in de gegeven tijd).

Als de video inderdaad geschikt is, upload je de video in je Dashboard en wordt deze geopend in de editor. Hier kan je nu je audiodescriptie aanmaken door een tekstvak aan te maken op de plekken waar je een beeldbeschrijving wilt geven. Jouw zin wordt direct opgehaald in de database van de synthetische stem. Door deze af te spelen kun je beluisteren of

  1. De tekst past binnen de tijd die beschikbaar is; Zo niet, pas je zin dan aan. (Je kunt de stem niet sneller of langzamer laten praten)
  2. De tekst goed uitgesproken wordt; Zo niet, controleer dan of er geen taalfouten in zitten of schrijf iets fonetisch om de uitspraak te manipuleren.

Als je klaar bent met het beschrijven van je hele video, kun je de bestanden downloaden. Voor de audiodescriptie ontvang je een .mp3 bestand dat dezelfde lengte heeft als je videobestand. Deze kunnen simultaan worden afgespeeld in de toegankelijke player van scribit.pro. Indien je een hosted abonnement hebt afgesloten kun je ook een gemixt .mp3 bestand downloaden waarbij de audio van de video is gemixt met de audiodescriptie tot 1 audiobestand. Dit bestand kun je aanbieden als een multi-language indien je een videoplayer hebt die dit ondersteunt.

Do’s

  • Wees niet bang voor herhaling, dit kan soms helpen om een verhaal goed te kunnen volgen.
  • Beschrijf kleuren gewoon. Ook als iemand nog nooit heeft gezien zal kleur een betekenis hebben of associaties oproepen. Zeker als je de kleuren specificeert naar bijvoorbeeld donker of helder, warm of grauw.
  • Heb je geen ruimte om een spreker vooraf aan te kondigen? Misschien past het na het dialoog.
  • Eventuele interactieve elementen neem je ook op. Kun je in het filmpje bijvoorbeeld op een knop drukken, dan noem je dit.

Dont’s

  • Zinnen die beginnen met ‘We zien’ moet je niet gebruiken.
  • ‘Nu’ gebruik je eigenlijk ook niet. Omdat je chronologisch verteld, kan je er vanuit gaan dat als je zegt dat er iemand binnenkomt, dat het op dat moment gebeurd. ‘Nu komt Karin binnen’ kan dus ook als ‘Karin komt binnen’.
  • Gevoelige onderwerpen vinden mensen vaak lastig om goed onder woorden te brengen. Zorg dat je blijft bij wat je ziet en probeer dat zoveel mogelijk in beeldende taal te vertellen waarbij de emotie duidelijk naar voren komt. Draai er niet om heen en blijf wel concreet in wat er te zien is.

Voorbeeld

Onderstaande video kan bekeken worden met audiodescriptie door rechts op de knop AD te klikken. Je hoort dan de beeldbeschrijving die het mogelijk maakt voor mensen die blind of slechtziend zijn, te kunnen volgen wat er in de video gebeurd. Doe je ogen maar eens dicht als je de video bekijkt met audiodescriptie en ervaar het zelf.

Europees leermateriaal

In 2016-2019 heeft de Europese Unie een project gefinancierd dat de Europese richtlijnen voor audiodescriptie heeft vastgelegd; ADLAB PRO. Uit dit project is een vrij toegankelijke, training ontstaan voor audiobeschrijvers.